Avrupa Birliği’nin (AB) Rusya’ya karşı yeni bir yaptırım paketini onaylama girişimi, Rus gazından milyonlarca Euro kazanan Yunanistan’ın muhalefetiyle karşılaştı.
Dünyanın en büyük ticaret filosuna ev sahipliği yapan Yunanistan, 1 Ocak 2027’de tam olarak yürürlüğe girmesi planlanan AB genelindeki Rus sıvılaştırılmış doğal gazı (LNG) yasağında değişiklik yapılmasını talep ediyor.
Geçen yıl üzerinde anlaşılan mevcut yasal düzenleme; Rusya menşeli veya Rusya’dan ihraç edilen LNG’nin doğrudan ya da dolaylı olarak satın alınmasını, ithal edilmesini veya transfer edilmesini yasaklıyor.
Yunanistan ise bu önlemi yeniden tartışmaya açarak, Rus LNG’sinin AB dışındaki küresel müşterilere taşınmasının devam etmesini sağlayacak bir muafiyet maddesi ekletmek istiyor.
Muafiyet, savaşı sonlandırmak için Rusya’ya baskı yapacak olan yaptırım paketini anlamsız hale getirirken Yunanistan’ın savaştan kazandığı parayı gözler önüne serdi.
‘HİÇ UTANMALARI YOK’
Yunanistan, yerel tüketim için Rus LNG’si satın almakla ilgilenmediğini, ancak küresel deniz taşımacılığının sunduğu pazar fırsatlarını korumayı amaçladığını savundu.
Yunan yetkililer, taşımacılığın yasaklanmasının sadece kendilerine zarar vereceğini, Moskova’nın Çin gibi bu kritik görevi üstlenmeye istekli başka ülkeler bularak enerji gelirini aynen koruyacağını öne sürdü.
Ancak diğer üye devletler, ekim ayında oy birliğiyle onaylanan bir yasal metnin geriye dönük olarak değiştirilmeye çalışılmasına sert tepki gösterdi.
AB, Rus gazından kademeli çıkış sürecini güçlendirmek ve özel operatörlerin mücbir sebep öne sürerek uzun vadeli sözleşmeleri feshetmelerine olanak tanımak amacıyla yaptırımları kullanmıştı.
Bir AB diplomatı Atina’nın tavrını “yüzsüzlük” olarak nitelendirdi. Euronews’e konuşan diplomat “Yunanistan hükümetinin hiç utanması yok” diye ekledi.
Birçok yetkili Yunanistan’ın ekonomik zorluklara karşı tahammülünün yaptırımlar uğruna daha büyük fedakarlıklar yapan diğer üye ülkelere kıyasla çok daha düşük olduğunu ifade etti.
YUNAN MİLYARDER TARTIŞMALARIN ODAĞINDA
Anlaşmazlığın merkezinde, Yunan milyarder George Prokopiou’ya ait olan ve kutup şartlarında taşımacılıkta uzmanlaşan Dynagas şirketi yer alıyor.
Şirket ve iştirakleri, Rusya’nın en büyük LNG üreticisi olan Yamal tesisine, yedisi kutup şartlarına dayanıklı buzkıran olmak üzere toplam 11 gemi kiralamış durumda.
Yamal ile bazıları 2065 yılına kadar uzanan uzun vadeli sözleşmeleri bulunan Dynagas, tam yasağın Avrupa’nın denizcilik kapasitesine, stratejik etkisine ve istihdamına zarar vereceğini, ayrıca borç anlaşmalarının temerrüde düşmesine neden olabileceğini savunuyor.
Yunanistan’ın arkasında durduğu veto duvarı, Rus petrolüne yönelik tavan fiyat uygulamasının geleceğini de tehlikeye attı.
Mevcut kurallara göre, varil başına 44,10 dolar olan tavan fiyatın, piyasa ortalamasının yüzde 15 altında kalması için her altı ayda bir güncellenmesi gerekiyor.
Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının ardından petrol fiyatlarının yükselmesi nedeniyle, planlanan revizyon tavan fiyatı 58 dolara çıkaracak ve bu durum Kremlin’e ekonomik rahatlama sağlayacak.
Avrupa Komisyonu, bu senaryoyu kabul edilemez bularak tavan fiyatı 44,10 dolarda tutmak amacıyla incelemenin ocak ayına ertelenmesini önerdi.
Normal şartlarda 15 Temmuz’da yapılması gereken bu inceleme, LNG konusundaki gerilimin uzaması üzerine büyükelçiler tarafından paketin bütününde anlaşma sağlanabilmesi amacıyla 23 Temmuz’a ertelendi.
